Logo Antoinette Bolt

Angst kan je leven beheersen.

Angst kennen we allemaal, dat is maar goed ook, want angst is een nuttige emotie. Het zorgt ervoor dat we in actie komen als er gevaar dreigt en het beschermt ons dus.

Als we in een psychologiepraktijk over angst praten, gaat het echter over een ander soort angst, angst die niet (meer) nuttig is, maar belemmerend en soms zelfs verlammend werkt. Die angst is geen reactie meer op een gevaar dat dreigt, óf staat niet meer in verhouding tot dat gevaar.

 

Die angsten komen voor in vele soorten en maten en gedaanten. De angst kan zich bijvoorbeeld beperken tot één ding, dier of situatie. Zo kun je overmatig bang zijn voor spinnen, voor kleine ruimtes of voor besmetting. We spreken dan van een fobie.

Soms betreft de angst de eigen gezondheid. Mensen zijn bang een ernstige ziekte te hebben (hypochondrie) en zijn soms overtuigd die ziekte te hebben, ook al wijst medisch onderzoek uit dat zij die ziekte níet hebben.

Andere mensen zijn weer bang voor sociale situaties en durven niet in groepen te zijn en doen bijvoorbeeld alleen nog boodschappen in de vroege ochtend als er nog niemand in de supermarkt is, of gaan alleen naar buiten als het donker is. Dit noemen we een sociale fobie, al dan niet met agorafobie.

Een specifieke vorm van angst is paniek, een hevige, kortdurende angstaanval, die lichamelijk eigenlijk ongevaarlijk is, maar wel heel erg naar voor degene die het overkomt. Wanneer die paniekaanvallen vaker voorkomen, zonder aanleiding, kan er sprake zijn van een paniekstoornis die wel degelijk heel belemmerend kan zijn voor iemands functioneren. Mensen kunnen zo bang zijn voor die onverwacht opkomende paniek, dat zij allerlei situaties gaan vermijden. Daardoor wordt op termijn de paniek alleen maar erger, in plaats van minder.

Soms treedt de angst op in allerlei situaties en op allerlei momenten. Dan kan er sprake zijn van een gegeneraliseerde angststoornis. Mensen die hiervan last hebben, piekeren vaak en veel, soms de hele dag. Zij piekeren zoveel, dat het moeite kost om werk te doen of ergens anders aandacht voor te hebben. Voortdurend moeten zij alles doordenken, alles wat er kan gebeuren of is gebeurd.

De meeste mensen met problemen op het gebied van angst, kunnen goed geholpen worden door psychologische behandeling. Dat wil niet altijd zeggen dat de angst 100% verdwijnt, maar het kan meestal wel worden teruggebracht tot een heel aanvaardbaar niveau.